Przejdź do treści

Dokumenty kierowcy busa w trasie: lista

24 września 2026 · aktualizacja: 2 listopada 2026 · TachoReady

Dokumenty kierowcy busa w trasie: lista

Kierowca busa w trasie międzynarodowej nie ma jednego dokumentu, który „załatwia kontrolę”. Zestaw składa się z kilku grup, a część z nich wynika z różnych aktów prawnych. Ten wpis jest krótką listą do wydruku. Opis samej kontroli, jej przebiegu i typowych naruszeń znajdziesz w artykule o kontroli drogowej ITD busa. Tu skupiamy się na pytaniu: jakie dokumenty musi mieć przy sobie kierowca, wykonując zarobkowy przewóz rzeczy.

Lista dotyczy przewozów zarobkowych. Przewóz na potrzeby własne ma własne dokumenty i nie jest tu omawiany.

Najważniejsze w skrócie

  • Podstawą jest art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Wylicza dokumenty, które kierowca ma przy sobie i okazuje na żądanie organu kontroli.
  • W kabinie jeździ uwierzytelniony wypis z licencji, a nie oryginał licencji.
  • Zapisy czasu pracy to karta kierowcy oraz wydruki i zapisy odręczne za bieżący dzień i poprzednie 56 dni.
  • W przewozie międzynarodowym dochodzą dokumenty ładunku (CMR) oraz, gdy dotyczy, dokumenty delegowania.
  • Brakujący dokument można pokazać po kontakcie z firmą, ale to nie zastępuje teczki w busie.

Dokumenty osobiste kierowcy

Art. 38 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym mówi, że kierujący pojazdem ma przy sobie wymagane dla danego rodzaju pojazdu lub kierującego dokumenty. Pkt 1 tego przepisu nie wymienia polskiego prawa jazdy: wymaga dokumentu uprawnienia „innego niż wydane w kraju prawo jazdy”, jeśli kierowca nie ma polskiego. To minimum z polskiego przepisu. Prawo jazdy i dokument tożsamości warto jednak mieć przy sobie zawsze, a na trasach zagranicznych tym bardziej, bo służby innych państw stosują własne przepisy, których tu nie sprawdzaliśmy.

Dla kierowcy spoza UE dochodzi świadectwo kierowcy, jeśli jest wymagane (art. 87 ust. 1 pkt 4 ustawy). Rozporządzenie 1072/2009 (art. 5) wydaje je przewoźnikowi posiadającemu licencję wspólnotową dla kierowcy, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym.

Dokumenty pojazdu

Pojazd zarejestrowany w Polsce: art. 38 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym nie wymienia już dowodu rejestracyjnego ani potwierdzenia OC (pkt 2 i 3 są uchylone). Ust. 2 wymaga tych dokumentów od kierowców pojazdów zarejestrowanych za granicą. Co wymaga kontrola w innym państwie, sprawdź przed trasą, bo nie omawiamy tu cudzych przepisów.

Z dokumentów związanych z pojazdem art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wymienia dodatkowo, gdy są wymagane:

  • dokumenty dotyczące pojazdu najmowanego (art. 11d ust. 2 lub art. 11e ust. 2 pkt 1),
  • podpisany formularz oświadczenia o usunięciu lub naruszeniu plomby tachografu, jeśli plomba była naruszona przez warsztat (pkt 6),
  • pisemne oświadczenie organu kontroli o zdjęciu plomby do celów kontroli (pkt 7).

Dokumenty przewoźnika: wypis z licencji

W przewozie międzynarodowym kierowca wozi uwierzytelniony wypis z licencji wspólnotowej (art. 87 ust. 1 pkt 1 ustawy, art. 4 ust. 6 rozporządzenia 1072/2009). Dla busów 2,5-3,5 t na wypisie jest adnotacja „≤ 3,5 t”. Jeden wypis odpowiada jednemu pojazdowi, więc wypis nie „wędruje” między busami. Szczegóły opisujemy w artykule o wypisie z licencji wspólnotowej.

Dokumenty ładunku: CMR i inne

Art. 87 ust. 1 pkt 3 wymaga dokumentów związanych z przewożonym ładunkiem. W międzynarodowym przewozie drogowym podstawowym dokumentem jest list przewozowy CMR. Konwencja przewiduje trzy oryginalne egzemplarze, a drugi towarzyszy towarowi (art. 5 ust. 1). Jak go wypełnić, opisujemy we wpisie CMR: wzór i wypełnianie, a znaczenie prawne w artykule CMR: co to jest.

Ten sam pkt 3 wymienia dokumenty zależne od rodzaju ładunku: zezwolenie wymagane w transporcie międzynarodowym, świadectwo ATP przy żywności szybko psującej się, dokumenty przy przewozie zwierząt lub odpadów, zezwolenie na przejazd pojazdu ponadnormatywnego. Dla większości zwykłych zleceń te pozycje nie występują, ale jeśli wozisz towar szczególny, sprawdź je przed wyjazdem.

Przy kabotażu rozporządzenie 1072/2009 (art. 8 ust. 3) wymaga wyraźnego dowodu poprzedniego przewozu międzynarodowego i każdego kolejnego kabotażu, z danymi nadawcy, przewoźnika, odbiorcy, miejsc i dat oraz opisem towaru. Dowód może mieć postać elektroniczną, na przykład e-CMR. Zasady omawiamy w artykule o kabotażu busem.

Dokumenty czasu pracy

Dla tachografu cyfrowego art. 36 ust. 2 rozporządzenia 165/2014 wymienia: kartę kierowcy oraz zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego dnia i poprzednich 56 dni. Art. 87 ust. 1 ustawy dodaje zaświadczenie z art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców.

Zaświadczenie dotyczy okresów, w których nie dało się wprowadzić danych do tachografu, bo kierowca:

  • był na zwolnieniu lekarskim lub urlopie,
  • miał czas wolny od pracy,
  • prowadził pojazd wyłączony z zakresu rozporządzenia 561/2006,
  • wykonywał inną pracę niż prowadzenie pojazdu,
  • pozostawał w gotowości do pracy.

Przedsiębiorca wręcza je kierowcy przed rozpoczęciem przewozu, a kierowca je podpisuje. Przepisy stosuje się odpowiednio do kierowcy niezatrudnionego oraz do przedsiębiorcy, który sam jeździ (art. 31 ust. 4). Wzór formularza i sposób wypełnienia opisujemy w artykule o zaświadczeniu o działalności. Gdy tachograf nie zapisał danych (awaria, brak karty), pomaga też wydruk, o którym piszemy w wpisie wydruk z tachografu.

Trasa zagraniczna: delegowanie

Dyrektywa 2020/1057 (art. 1 ust. 11 lit. b) pozwala państwu przyjmującemu wymagać, żeby kierowca miał w postaci papierowej lub elektronicznej:

  • kopię zgłoszenia delegowania złożonego przez IMI,
  • dowody wykonywanych przewozów w tym państwie, na przykład e-CMR,
  • zapisy tachografu, w tym symbole państw, w których kierowca przebywał.

Dla kierowców delegowanych do Polski te same trzy grupy dokumentów wylicza art. 9 ust. 3 polskiej ustawy o delegowaniu kierowców. Kto deleguje, kiedy i jak zgłasza, wyjaśniamy w artykule o delegowaniu kierowców i zgłoszeniu IMI. Przewozy dwustronne zwykle nie są delegowaniem, ale kabotaż jest.

Lista kontrolna do wydruku

  • uwierzytelniony wypis z licencji wspólnotowej tego busa
  • karta kierowcy w tachografie
  • wydruki i zapisy odręczne za bieżący dzień i poprzednie 56 dni
  • zaświadczenie z art. 31 na okresy bez zapisów, jeśli dotyczy
  • CMR (egzemplarz towarzyszący towarowi) i inne dokumenty ładunku
  • kopia zgłoszenia IMI, gdy trasa lub kabotaż to wymaga
  • dowody poprzedniego przewozu międzynarodowego przy kabotażu
  • świadectwo kierowcy, jeśli kierowca jest spoza UE
  • dokumenty osobiste i pojazdu wymagane w kraju, przez który jedziesz
  • numer do biura lub zarządzającego transportem

Teczkę z takim zestawem możesz sprawdzać przed każdym wyjazdem. To dowód staranności firmy, ale nie gwarancja wyniku kontroli, bo ocenia ją inspektor na podstawie stanu faktycznego.

Gotowe checklisty kontrolne ITD w formie do wydruku, razem z procedurą na wypadek kontroli, znajdziesz w Pakiecie Przewoźnika LCV.


Stan prawny na: 2 listopada 2026
Podstawa prawna: ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1490 (art. 87 ust. 1 i 6; po tym tekście art. 87 uzupełnia ust. 8 o dokumenty elektroniczne dla zezwoleń EKMT, Dz.U. 2025 poz. 1843); rozporządzenie (UE) 165/2014, tekst skonsolidowany z 31.12.2024 (art. 36 ust. 2); ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 477 (art. 31); ustawa - Prawo o ruchu drogowym, tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 1251 (art. 38; ustawy zmieniające z lat 2025-2026 wskazane w API Sejmu nie zmieniają tego artykułu); rozporządzenie (WE) 1072/2009, tekst skonsolidowany z 21.02.2022 (art. 4 ust. 6, art. 5, art. 8 ust. 3); dyrektywa (UE) 2020/1057 (art. 1 ust. 11); ustawa o delegowaniu kierowców w transporcie drogowym, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 797 (art. 9 ust. 3); Konwencja CMR, tekst autentyczny angielski (art. 5 ust. 1). Nie sprawdzaliśmy: przepisów innych państw o dokumentach kierowcy i pojazdu, dokumentów przy przewozie towarów niebezpiecznych (ADR), zwierząt, odpadów i żywności, aktualnych wzorów formularzy ani nowelizacji poza wskazanymi. Te kwestie do weryfikacji u prawnika lub w organie kontroli.
Ostatni przegląd: 2 listopada 2026

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Jakie dokumenty musi mieć przy sobie kierowca busa w przewozie zarobkowym?

Według art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym kierowca ma przy sobie kartę kierowcy, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie z art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, a ponadto wypis z licencji (albo z zezwolenia na zawód) i dokumenty związane z ładunkiem. W przewozie międzynarodowym dochodzą dokumenty wymagane w danym przypadku, na przykład zgłoszenie delegowania. Dokładny zestaw zależy od rodzaju przewozu.

Czy wypis z licencji musi być w pojeździe?

Tak. Art. 4 ust. 6 rozporządzenia 1072/2009 stanowi, że uwierzytelniony wypis z licencji wspólnotowej jest przechowywany w każdym pojeździe przewoźnika i musi być okazywany na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych. Oryginał licencji zostaje w firmie.

Za jaki okres kierowca musi umieć okazać zapisy z tachografu cyfrowego?

Art. 36 ust. 2 rozporządzenia 165/2014 mówi o karcie kierowcy oraz o zapisach odręcznych i wydrukach sporządzonych w ciągu bieżącego dnia i poprzednich 56 dni. Zaświadczenia o działalności pokrywają okresy, w których nie dało się wprowadzić danych do tachografu.

Czy brakujący dokument można dowieźć z biura w trakcie kontroli?

Art. 87 ust. 6 ustawy o transporcie drogowym pozwala kierowcy skontaktować się z siedzibą firmy lub zarządzającym transportem, aby przed końcem kontroli przedstawić dowody, których nie ma w pojeździe. Przepis zastrzega jednak, że nie znosi to obowiązku posiadania w pojeździe dokumentów z ust. 1, 2 i 4, więc nie jest to zamiennik teczki w kabinie.

Czy kierowca musi wozić dowód rejestracyjny i potwierdzenie OC?

W tekście art. 38 Prawa o ruchu drogowym, który sprawdziliśmy, dla pojazdu z polską rejestracją nie ma już tych dokumentów w ust. 1 (dawne pkt 2 i 3 są uchylone). Wymaga ich ust. 2 dla pojazdów zarejestrowanych za granicą. Zasad innych państw nie sprawdzaliśmy, dlatego na trasach zagranicznych praktyka jest ostrożniejsza niż minimum z polskiej ustawy.

Czytaj także

Newsletter

Porady i aktualności dla przewoźników lekkich - raz na jakiś czas.